01Phương pháp giải theo dạng
Dạng: Tính góc giữa hai đường thẳng trong không gian
Cách 1: dựng đường thẳng song song.
- Chọn một điểm nằm trên một trong hai đường (thường là một đỉnh), qua đó dựng đường song song với đường kia (dùng các cạnh song song của hình hộp, đường trung bình, đường song song với đáy).
- Chỉ rõ góc cần tính là góc nào trong tam giác nào.
- Tính ba cạnh của tam giác đó (Pytago, định lí côsin) rồi suy ra góc.
- Nếu góc tìm được là góc tù thì lấy góc bù: kết quả luôn thuộc .
Cách 2: vectơ.
- Chọn ba vectơ cơ sở chung gốc, biết độ dài và góc (bài 1).
- Viết hai vectơ chỉ phương theo cơ sở, tính tích vô hướng và độ dài.
- .
Hai đường thẳng vuông góc: cách 1 cho tam giác vuông (Pytago đảo), cách 2 cho tích vô hướng bằng .
Dạng: Góc giữa hai cạnh đối của tứ diện từ độ dài sáu cạnh
- Gọi tên cặp cạnh cần xét, ví dụ . Ghi ra bốn cạnh còn lại: (cặp thứ hai) và (cặp thứ ba).
- Tính .
- . Nếu thì .
- Kiểm tra: kết quả phải thuộc ; vượt nghĩa là sáu số đã cho không tạo thành một tứ diện.
02Lỗi hay gặp
| Lỗi | Vì sao sai | Cách tránh |
|---|---|---|
| Lấy góc tù của tam giác làm đáp số | Góc giữa hai đường thẳng | Gặp góc tù thì lấy góc bù |
| Quên giá trị tuyệt đối trong | Vectơ chỉ phương chọn ngược hướng sẽ đổi dấu | Luôn viết |
| Dựng đường song song nhưng hai đường vẫn không cắt nhau | Không có góc để đọc | Kiểm tra đường mới và đường kia có điểm chung |
| Tìm góc trong tam giác mà không nói rõ đường song song | Thiếu lập luận | Ghi và lí do |
| Đổi nhầm cặp cạnh trong công thức tứ diện | Tử số dùng bốn cạnh không thuộc cặp đang xét | Gạch cặp đang xét, ghép hai cặp còn lại |