LÝ THUYẾT - SÁCH HÌNH ĐỘNG
LỚP 10·10 / 2026

NT · 0735 phút

Hệ vật tiếp xúc và dây nối chịu lực tối đa

Xét cả hệ rồi xét từng vật

01Phương pháp giải theo dạng

Dạng: Hai vật tiếp xúc chuyển động cùng gia tốc, lực tương tác giữa chúng

  1. Xét cả hệ như một vật khối lượng m1+m2m_1 + m_2 chịu lực ngoài: a=Fngoaˋim1+m2a = \dfrac{F_{\text{ngoài}}}{m_1 + m_2}.
  2. Xét một vật (chọn vật chỉ chịu lực tương tác, thường là vật không bị đẩy trực tiếp): lực tương tác =m⋅a= m\cdot a.
  3. Có lực cản thì trừ vào hợp lực ngoài (và cả hệ, và từng vật có lực cản riêng).
  4. Kiểm tra: hai lực tương tác bằng nhau về độ lớn (định luật III) và nhỏ hơn FF.

Dạng: Lực kéo lớn nhất để dây nối hai vật không đứt

  1. Chọn đúng vật sau dây (vật mà dây kéo), viết TT theo aa (hoặc theo FF).
  2. Biểu diễn FF qua aa cho cả hệ, hoặc dùng T=m2m1+m2FT = \dfrac{m_2}{m_1 + m_2}F nếu kéo ngang trên sàn nhẵn hay kéo thẳng đứng.
  3. Đặt điều kiện T≤Tmax⁡T \le T_{\max}, giải ra amax⁡a_{\max} rồi Fmax⁡F_{\max}.
  4. Kéo thẳng đứng phải tính cả trọng lực. Dây giữa chịu lực kéo m2m_2 (không phải cả hệ).

02Lỗi hay gặp

LỗiVì sao saiCách tránh
Cho lực tương tác bằng FFChỉ một phần lực đẩy truyền sang vật thứ haiXét vật bị đẩy gián tiếp: N=m2aN = m_2a
Quên rằng lực tương tác phụ thuộc vật nào được đẩy trực tiếpHai trường hợp cho hai giá trị khác nhauVẽ lực riêng cho từng vật
Xét sai vật khi tìm lực căng dây giữaDây giữa chịu lực kéo m2m_2, không phải cả hệCắt dây, xét phần phía sau
Quên trọng lực khi kéo thẳng đứngTT và FF phải thắng mgmgViết F−(m1+m2)g=(m1+m2)aF - (m_1 + m_2)g = (m_1 + m_2)a
Lấy Tmax⁡T_{\max} làm lực kéo Fmax⁡F_{\max}Fmax⁡F_{\max} lớn hơn Tmax⁡T_{\max} vì T=m2m1+m2FT = \dfrac{m_2}{m_1 + m_2}FĐặt T≤Tmax⁡T \le T_{\max} rồi suy ra FF
Tiếp theoVí dụ →