Phương pháp · Thực hành đo gia tốc rơi tự do · Vật lý 10

01Phương pháp giải theo dạng

Với mỗi cặp $(h; t)$ , tính $g_i = \dfrac{2h_i}{t_i^2}$ (đơn vị mét và giây, kết quả theo $\text{m/s}^2$ ). Giữ nhiều chữ số hơn trong bước trung gian.
$\bar g$ là trung bình các $g_i$ ; $\Delta g_i = \lvert g_i - \bar g\rvert$ ; $\Delta g$ là trung bình các $\Delta g_i$ . Viết $g = \bar g \pm \Delta g$ với đơn vị.
Nếu đề cho đồ thị $h$ – $t^2$ (hoặc bảng $t^2$ ): chọn hai điểm xa nhau trên đường thẳng, tính hệ số góc $k = \dfrac{\Delta h}{\Delta(t^2)}$ rồi $g = 2k$ . Chú ý đồ thị $h$ – $t$ không thẳng.
Nhận xét: so $\bar g$ với $9{,}8$ ; nêu nguyên nhân sai lệch hợp lí và cách khắc phục.

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Quên nhân $2$ : $g = h/t^2$	Từ $h = \tfrac12 gt^2$ phải có $g = 2h/t^2$	Nhớ $g = 2k$ với $k$ là hệ số góc $h$ – $t^2$
Dùng độ dốc đồ thị $h$ – $t$ làm hệ số góc	Đồ thị $h$ – $t$ là parabol, không có hệ số góc cố định	Vẽ $h$ theo $t^2$
Làm tròn $t^2$ quá sớm	Sai số nhân lên trong $g$	Giữ ít nhất $4$ chữ số có nghĩa ở bước trung gian
Đo $h$ khác chỗ (đáy bi, tâm bi) giữa các lần	$h$ lệch hệ thống	Thống nhất vị trí đo
Chỉ đo một lần ở một độ cao	Không có sai số, không kiểm được quy luật	Đo ít nhất $5$ độ cao, mỗi độ cao nhiều lần
Viết $g = 9{,}7943\pm 0{,}0076$	Nhiều chữ số vô nghĩa	Làm tròn $\Delta g$ một chữ số có nghĩa rồi làm tròn $\bar g$