Phương pháp · Ném ngang: thời gian rơi, tầm xa, quỹ đạo · Vật lý 10

01Phương pháp giải theo dạng

Chọn hệ trục: $O$ tại điểm ném, $Ox$ ngang, $Oy$ xuống; ghi $g$ .
Viết $x = v_0 t$ và $y = \tfrac12 gt^2$ .
Chạm đất khi $y = h$ : $t = \sqrt{2h/g}$ .
Thay vào $x$ : $L = v_0 t$ .
Bài ngược: biết $L$ và $h$ thì tính $t$ từ $h$ , rồi $v_0 = L/t$ ; biết $t$ thì $h = \tfrac12 gt^2$ .

Viết $x = v_0 t$ và $y = \tfrac12 gt^2$ .
Rút $t = x/v_0$ , thế vào $y$ : $y = \dfrac{g}{2v_0^2}x^2$ .
Muốn tìm độ rơi tại $x$ cho trước thì thế $x$ vào; muốn tìm $v_0$ từ dạng quỹ đạo $y = kx^2$ thì $v_0 = \sqrt{g/(2k)}$ .
Nhớ kiểm tra điều kiện $x \le L$ (vật còn đang bay) và chiều của $Oy$ .

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Viết $h = v_0 t$	$v_0 t$ là quãng đường ngang, không phải độ cao	$h$ gắn với $\tfrac12 gt^2$ , $L$ gắn với $v_0t$
Quên bình phương $v_0$ trong $y = \dfrac{g}{2v_0^2}x^2$	Thế $t = x/v_0$ vào $\tfrac12 gt^2$ thì $v_0$ cũng bị bình phương	Tự thế lại từng bước, kiểm tra thứ nguyên: hệ số $k$ có đơn vị $\text{m}^{-1}$
Lấy $g = 9{,}8$ ở một ý và $10$ ở ý khác	Hai ý cho hai đáp số không nhất quán	Đọc kĩ đề, chọn một giá trị cho cả bài
Đổi chiều $Oy$ giữa chừng (lúc thì xuống, lúc thì lên)	Dấu $y$ và $g$ đảo, sinh nghiệm sai	Ghi rõ chiều $Oy$ ở bước đầu
Tính $L$ mà quên khai căn trong $t$	Dừng ở $t^2$	Kiểm tra: $t$ có đơn vị giây, $L$ có đơn vị mét