NEM · 0335 phút

Ném ngang - vận tốc, ứng dụng và điều kiện tốc độ đầu

Thả hàng, bi lăn khỏi bàn, ném trúng vùng

01Phương pháp giải theo dạng

Dạng: Ném ngang - vận tốc chạm đất, góc hợp với phương ngang

Tính $t$ (từ $h$ hoặc đề cho): $t = \sqrt{2h/g}$ .
$v_x = v_0$ , $v_y = gt$ .
$v = \sqrt{v_x^2 + v_y^2}$ ; $\tan\alpha = v_y/v_x$ với $\alpha$ là góc hợp với phương ngang.
Kiểm tra: $v^2 = v_0^2 + 2gh$ khi vật chạm đất.
Bài "tìm thời điểm vận tốc hợp phương ngang $45^\circ$ ": $v_y = v_x$ , nên $t = v_0/g$ .

Dạng: Ném ngang trong thực tế - thả hàng từ máy bay, vật rời mép bàn

Xác định tốc độ ngang của vật lúc rời: bằng tốc độ máy bay / tốc độ viên bi trên mặt bàn $\Rightarrow$ $v_0$ .
Độ cao rơi $h$ = độ cao máy bay (hoặc mặt bàn) so với mặt đất.
$t = \sqrt{2h/g}$ ; $L = v_0t$ là quãng đường ngang tính từ vị trí lúc thả.
Vận tốc chạm đất như dạng trên; nhớ đổi đơn vị ( $\text{km/h} \to \text{m/s}$ : chia $3{,}6$ ).

Dạng: Ném ngang - điều kiện tốc độ đầu để rơi vào một vùng

Tính $t = \sqrt{2h/g}$ từ độ cao.
Viết $L = v_0t$ .
Đặt điều kiện của $L$ theo đề (trong khoảng, lớn hơn, nhỏ hơn) rồi chia cho $t > 0$ (chiều bất đẳng thức giữ nguyên).
Kết luận khoảng $v_0$ kèm đơn vị; kiểm tra thêm điều kiện khác của đề (ví dụ không chạm vật cản giữa đường).

02Lỗi hay gặp

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Cộng đại số $v_x + v_y$	Hai thành phần vuông góc	Dùng $v = \sqrt{v_x^2 + v_y^2}$
Lấy góc so với phương thẳng đứng rồi gọi là góc với phương ngang	$\tan\alpha = v_y/v_x$ cho góc với phương ngang; góc với phương đứng là $90^\circ - \alpha$	Vẽ hình, đánh dấu góc cần tìm giữa $\vec v$ và $Ox$
Cho rằng hàng rơi thẳng xuống ngay dưới điểm thả	Hàng giữ vận tốc ngang của máy bay	Vẽ quỹ đạo parabol; hàng rơi trước đích $L = v_0t$
Nghĩ máy bay đã bay xa khỏi hàng khi hàng chạm đất	Hai vật cùng vận tốc ngang, cùng $x$	Máy bay luôn ngay phía trên hàng (nếu bỏ qua sức cản)
Viết bất đẳng thức ngược chiều khi chia cho $t$	$t > 0$ nên giữ nguyên chiều	Kiểm tra bằng một giá trị thử
Quên đổi đơn vị $\text{km/h}$	Công thức dùng $\text{m/s}$	Chia $3{,}6$ trước khi tính

Tiếp theoVí dụ →