Phương pháp · Ghép tụ điện nối tiếp và song song · Vật lý 11

01Phương pháp giải theo dạng

Xác định kiểu ghép (nối tiếp: cùng dòng đi qua từng tụ; song song: cùng hai điểm nối chung).
Tính $C_b$ theo công thức tương ứng, đổi về F hoặc giữ chung $\mu\text{F}$ cho cả bài (kết quả $Q$ khi đó cũng ra $\mu\text{C}$ ).
Từ nguồn: $Q_b=C_bU$ .
Nối tiếp: $Q_i=Q_b$ cho mọi tụ, $U_i=\dfrac{Q_b}{C_i}$ . Song song: $U_i=U$ , $Q_i=C_iU$ .
Kiểm lại: nối tiếp thì $\sum U_i=U$ ; song song thì $\sum Q_i=Q_b$ .

Rút gọn từng khối thành tụ tương đương, tính $C_b$ .
Với mỗi khối nối tiếp nhau, viết điều kiện không vượt định mức: $U_i=\dfrac{Q}{C_i}\le U_{\text{đm},i}$ nên $Q\le C_iU_{\text{đm},i}$ .
Khối là cụm song song: điều kiện là điện áp chung $\le$ định mức nhỏ nhất của các tụ trong cụm.
Lấy $Q_{\max}$ nhỏ nhất, rồi $U_{\max}=Q_{\max}/C_b$ .
Kiểm tra lại các tụ còn lại: điện áp của chúng phải dưới định mức.
Bài chọn cách ghép: ghép nối tiếp để tăng điện áp chịu được, ghép song song để tăng điện dung; tính điện dung và điện áp của một nhánh rồi nhân số nhánh.

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Dùng công thức điện trở cho tụ (đổi ngược nối tiếp, song song)	Với tụ, song song mới cộng $C$	Nhớ: song song giống tăng diện tích nên $C$ tăng
Quên lấy nghịch đảo ở kết quả $\dfrac1{C_b}$	$\dfrac1{C_b}=\dfrac{1}{C_1}+\cdots$ mới là $\dfrac1{C_b}$ , chưa phải $C_b$	Viết $C_b=\ldots$ ở dòng cuối
Chia đều điện áp cho các tụ nối tiếp	Điện tích bằng nhau chứ điện áp không	$U_i=Q/C_i$
Cho $U_{\max}$ bằng định mức của một tụ	Chỉ một tụ đạt định mức, các tụ khác chưa	$U_{\max}=Q_{\max}/C_b$
So sánh tụ có $C$ nhỏ nhất thay vì xét điện tích tối đa	Điện áp định mức khác nhau thì $C$ nhỏ chưa chắc hỏng trước	Tính $C_iU_{\text{đm},i}$ từng khối