LÝ THUYẾT - SÁCH HÌNH ĐỘNG
LỚP 10·10 / 2026

VT · 0235 phút

Tổng và hiệu của hai vectơ

Nối đuôi và hình bình hành

01Ví dụ minh hoạ

Ví dụ 1 (rút gọn)

Rút gọn: a) AB→+CD→+BC→+DE→\overrightarrow{AB} + \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{BC} + \overrightarrow{DE}; b) MN→−PN→+PQ→\overrightarrow{MN} - \overrightarrow{PN} + \overrightarrow{PQ}.

Giải. a) Sắp lại cho nối đuôi: AB→+BC→+CD→+DE→=AE→\overrightarrow{AB} + \overrightarrow{BC} + \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{DE} = \overrightarrow{AE}.

b) −PN→=NP→-\overrightarrow{PN} = \overrightarrow{NP}, nên biểu thức bằng MN→+NP→+PQ→=MQ→\overrightarrow{MN} + \overrightarrow{NP} + \overrightarrow{PQ} = \overrightarrow{MQ}.

Ví dụ 2 (chứng minh đẳng thức)

Chứng minh với bốn điểm bất kì AA, BB, CC, DD: AB→−CD→=AC→+DB→\overrightarrow{AB} - \overrightarrow{CD} = \overrightarrow{AC} + \overrightarrow{DB}.

Giải. Chèn điểm CC vào AB→\overrightarrow{AB}:

AB→−CD→=AC→+CB→+DC→=AC→+(DC→+CB→)=AC→+DB→.\overrightarrow{AB} - \overrightarrow{CD} = \overrightarrow{AC} + \overrightarrow{CB} + \overrightarrow{DC} = \overrightarrow{AC} + (\overrightarrow{DC} + \overrightarrow{CB}) = \overrightarrow{AC} + \overrightarrow{DB}.
ABCD

Bước 1 / 5

Cần chứng minh . Vẽ bốn điểm bất kì, vectơ và .

Ví dụ 3 (độ dài tổng và hiệu)

Tam giác đều ABCABC cạnh 44. Tính ∣AB→+AC→∣\left\lvert\overrightarrow{AB} + \overrightarrow{AC}\right\rvert và ∣AB→−AC→∣\left\lvert\overrightarrow{AB} - \overrightarrow{AC}\right\rvert.

Giải. Dựng hình bình hành ABDCABDC: AB→+AC→=AD→\overrightarrow{AB} + \overrightarrow{AC} = \overrightarrow{AD}. Đường chéo ADAD đi qua trung điểm MM của BCBC và AD=2AMAD = 2AM. Đường trung tuyến của tam giác đều cạnh 44 là AM=23AM = 2\sqrt3, nên ∣AB→+AC→∣=43\left\lvert\overrightarrow{AB} + \overrightarrow{AC}\right\rvert = 4\sqrt3.

Theo quy tắc hiệu, AB→−AC→=CB→\overrightarrow{AB} - \overrightarrow{AC} = \overrightarrow{CB}, nên độ dài bằng 44.

Ví dụ 4 (hợp lực)

a) Hai lực có cường độ 55 N và 88 N cùng đặt tại một điểm, hợp với nhau góc 60∘60^\circ. Tính cường độ hợp lực.

b) Hai lực 3030 N và 4040 N vuông góc với nhau tác động lên một vật. Cần thêm lực thứ ba thế nào để vật cân bằng?

Giải. a) ∣F⃗∣2=25+64+2⋅5⋅8⋅12=129\lvert\vec F\rvert^2 = 25 + 64 + 2\cdot 5\cdot 8\cdot\dfrac12 = 129, nên ∣F⃗∣=129≈11,36\lvert\vec F\rvert = \sqrt{129} \approx 11{,}36 N. (Nhỏ hơn 5+8=135 + 8 = 13 N.)

b) Hợp lực có cường độ 302+402=50\sqrt{30^2 + 40^2} = 50 N. Lực thứ ba phải là vectơ đối của hợp lực: cường độ 5050 N, ngược hướng với hợp lực.

Tiếp theoLuyện tập →