01Phương pháp giải theo dạng
Dạng: Điểm thuộc đồ thị, tìm tham số để đồ thị đi qua điểm
Kiểm tra điểm thuộc đồ thị:
- Thay vào công thức, tính (nhớ kiểm ).
- So với : bằng nhau thì điểm thuộc đồ thị, khác nhau thì không.
Tìm tham số để đồ thị đi qua điểm :
- Thay , vào công thức hàm số (thay đúng chỗ: hoành độ vào , tung độ vào ).
- Giải phương trình (thường là bậc nhất) theo tham số.
- Với hàm có điều kiện (nhánh, tập xác định), thử lại thuộc nhánh dùng.
Điểm biết một toạ độ, tìm toạ độ còn lại:
- biết hoành độ : ;
- biết tung độ : giải (có thể có nhiều nghiệm, tức nhiều điểm).
Giao với hai trục: thì ; thì (giải ).
Điểm cố định của họ đồ thị (nâng cao). Khi hàm số chứa tham số , điểm cố định là điểm mà đồ thị đi qua với mọi :
- Viết thành đa thức bậc nhất theo : .
- Cho cả hai hệ số bằng : và (vì đẳng thức đúng với mọi ).
- Giải hệ tìm .
02Lỗi hay gặp
| Lỗi | Vì sao sai | Cách tránh |
|---|---|---|
| Thế ngược hoành độ và tung độ | là hoành độ (đầu tiên trong cặp) | Viết sẵn ", " trước khi thế |
| Sai dấu khi chuyển vế () | Chuyển vế phải đổi dấu cả cụm | Gom số hạng cùng bên trước khi chia |
| Chỉ lấy một nghiệm khi cho biết tung độ | có thể có nhiều nghiệm | Giải đủ rồi viết từng điểm |
| Vẽ chấm đặc ở cả hai nhánh tại cùng một hoành độ | Một chỉ có một | Nhánh chấm rỗng, nhánh chấm đặc |
| Nối liền các điểm bảng giá trị của qua | Hàm không xác định tại , đồ thị gồm hai nhánh rời | Tìm trước, nối riêng từng khoảng |
| Tưởng đường tròn là đồ thị hàm số | Có hai điểm cùng hoành độ | Dùng phép thử đường thẳng đứng |
| Tìm điểm cố định mà chỉ cho một hệ số bằng | Đẳng thức đúng với mọi đòi cả hai hệ số bằng | Nhóm theo rồi cho cả hai hệ số bằng |