Với bài kéo cáp ở Ví dụ 1, tìm x để tổng chi phí là 39 triệu đồng.
Đáp án
5x2+9=15+3x. Bình phương: 25x2+225=9x2+90x+225, nên 16x2−90x=0, x=0 hoặc x=845=5,625. Cả hai thuộc [0;8]. Thử x=0: 15+24=39. Thử x=5,625: 5⋅6,375+3⋅2,375=31,875+7,125=39.
Ở Ví dụ 2, nếu tàu B chạy 16 km/h, canô 26 km/h, thời điểm đuổi kịp là bao lâu?
Đáp án
26t=256t2−240t+225, bình phương: 420t2+240t−225=0, hay 28t2+16t−15=0, Δ=1936=442, t=56−16±44: t=21 nhận, t=−1415 loại. Sau 0,5 giờ, tại điểm cách cảng 8 km.
Ở Ví dụ 3, sau bao lâu hai người cách nhau 3,9 km?
Đáp án
25t2−48t+36=15,21, tức 25t2−48t+20,79=0. Viết (5t−4,8)2=15,21−12,96=2,25, nên 5t−4,8=±1,5, t=0,66 hoặc t=1,26 giờ. Cả hai đều dương.
Vì sao ở Ví dụ 2 nghiệm t=−1615 vẫn thoả phương trình sau khi bình phương?
Đáp án
Bình phương làm mất dấu của vế 26t: (26t)2=(−26t)2. Nghiệm âm ứng với vế phải âm trong phương trình gốc, nên là nghiệm ngoại lai.
Luyện tập · kéo cáp
Đảo A cách bờ thẳng 6 km; P là chân đường vuông góc, trạm B trên bờ cách P là 7 km. Kéo cáp từ A tới Q trên đoạn PB (5 triệu đồng một km) rồi dọc bờ tới B (3 triệu đồng một km). Đặt PQ=x, tổng chi phí C(x)=5x2+36+3(7−x). Tìm x để C(x)=46 (triệu đồng).