01Phương pháp giải theo dạng
Dạng: Bài toán đếm bằng công thức và biểu đồ Ven
Bài toán hai tập
- Đặt tên tập: = nhóm thứ nhất, = nhóm thứ hai, = toàn thể (nếu có).
- Ghi các số liệu đề cho: , , hay , số ngoài hai nhóm.
- Nếu đề cho "không thuộc nhóm nào" thì .
- Gọi là số cần tìm (thường là ) và lập phương trình từ công thức.
- Vẽ biểu đồ Ven, điền số từng vùng, kiểm tra tổng bằng .
Bài toán ba tập
- Vẽ ba vòng giao nhau.
- Điền từ trong ra ngoài: vùng giao ba trước, rồi các vùng giao đôi (lấy giao đôi trừ giao ba), rồi các vùng "chỉ một tập".
- Có ẩn ở vùng giao ba: dùng công thức bao hàm và loại trừ để lập phương trình.
- Kiểm tra mọi vùng đều không âm và tổng đúng.
02Lỗi hay gặp
| Lỗi | Vì sao sai | Cách tránh |
|---|---|---|
| Lấy | Các phần tử chung bị đếm hai lần | Trừ trừ khi hai tập rời nhau |
| Quên trừ nhóm "không thích môn nào" | chỉ gồm những em thuộc ít nhất một tập | |
| Lấy "chỉ thích " bằng | gồm cả phần giao | Trừ phần giao |
| Ba tập: quên cộng lại | Giao ba bị trừ quá tay | Dùng đủ bảy số trong công thức |
| Điền biểu đồ Ven từ vùng ngoài vào | Vùng giao ba chưa biết nên sai | Điền từ trong ra ngoài |
| Kết quả có vùng âm mà vẫn nhận | Số liệu mâu thuẫn hoặc tính sai | Kiểm tra mọi vùng không âm, tổng đúng |